Verordening op het Burgerinitiatief

Op 29 mei 2008 heeft de Valkenswaardse gemeenteraad de 'Verordening op het Burgerinitiatief gemeente Valkenswaard 2008' vastgesteld. De Verordening op het Burgerinitiatief houdt in, dat u als inwoner van Valkenswaard een onderwerp dat u van belang vindt op de raadsagenda kunt plaatsen en daarmee de gemeenteraad kunt vragen er een uitspraak over te doen c.q. een beslissing over te nemen. 

Het burgerinitiatief kan voor inwoners een goed middel zijn om plannen en initiatieven onder de aandacht te brengen van de raad. Maar het is wel belangrijk om te weten dat burgers niet elk willekeurig onderwerp op de raadsagenda kunnen plaatsen. Er bestaan namelijk zogeheten 'weigeringsgronden'. Een burgerinitiatief kan geen betrekking hebben op:

  • onderwerpen die niet behoren tot de bevoegdheid van het gemeentebestuur
  • een vraag naar informatie over het gemeentelijk beleid of de uitvoering daarvan
  • gemeentelijke tarieven en belastingen
  • benoemingen of functioneren van personen
  • een onderwerp waarover de raad in de huidige raadsperiode al een besluit heeft genomen (tenzij er sprake is van wezenlijk nieuwe argumenten).

Dit zijn de belangrijkste weigeringsgronden. Er zijn er nog een paar. U kunt ze vinden in de verordening op het Burgerinitiatief.

Hierboven hebben we uitgelegd wat er niet kan, maar wat kan er dan wèl? Nog heel veel. U kunt bijvoorbeeld een burgerinitiatief indienen voor het instellen van een blauwe zone, de aanleg van een park of groenvoorziening of de aanleg van verkeersvoorzieningen, zoals verkeersdrempels of (beveiligde) oversteekplaatsen. Maar dat is nog lang niet alles. Als u nog meer concrete voorbeelden zoekt, komt u met 'googlen' op het internet al een heel eind.

Wie kan een burgerinitiatief indienen?

Een indiener van een burgerinitiatief moet woonachtig zijn in de gemeente Valkenswaard. Bovendien is er een leeftijdsgrens. In de Nederlandse wetgeving wordt vaak de grens van 18 jaar gehanteerd: vanaf 18 jaar mag je autorijden, vanaf 18 jaar mag je stemmen. Voor het burgerinitiatief geldt echter een minimumleeftijd van 16 jaar. Voor die leeftijdsgrens is gekozen om ook de jongeren in staat te stellen hun visie te geven op onderwerpen die hen als inwoners aangaan. Kortom: wie 16 jaar of ouder is en in Valkenswaard woont, mag in Valkenswaard een burgerinitiatief indienen.

Voor het indienen van een burgerinitiatief gelden naast de leeftijdsgrens en de weigeringsgronden nog een aantal voorwaarden. De belangrijkste is, dat u een burgerinitiatief niet als eenling kunt indienen. Uw voorstel moet gepaard gaan met steunverklaringen van minimaal 50 inwoners van Valkenswaard van 16 jaar of ouder. Met deze voorwaarde wordt verzekerd dat uw voorstel enig draagvlak heeft.

De procedure

Het verzoek tot plaatsing van een burgerinitiatief op de raadsagenda moet, via de raadsgriffier, schriftelijk worden ingediend bij de voorzitter van de raad (= de burgemeester). Het verzoek moet bestaan uit:

  • een zo nauwkeurig mogelijke omschrijving van het initiatief met een motivering, het beoogde doel en (waar mogelijk) een globale schatting van de kosten
  • de achternaam, voornamen, adres, geboortedatum en handtekening(en) van de initiatiefnemer(s)
  • een lijst met achternamen, voornamen, adressen, geboortedata en handtekeningen van de ondersteuners van het initiatief, zoals beschreven in de paragraaf hierboven.

Voor het indienen van een burgerinitiatief is een speciaal formulier beschikbaar (met standaard handtekeningenlijsten). U kunt dit formulier verzoek burgerinitiatief hier downloaden, maar u kunt daarvoor ook terecht bij de raadsgriffier, mevrouw C. Miedema, telefoon 040-208 3407. Na invulling levert u het formulier en de handtekeningenlijsten bij haar in, waarna zij zorgt voor doorgeleiding naar de voorzitter van de raad. De griffier is ook beschikbaar om de initiatiefnemer te adviseren en te begeleiden gedurende het verdere verloop van de procedure.

Uw initiatief op de agenda

De agendacommissie van de gemeenteraad, die de voorlopige agenda's van de commissie- en raadsvergaderingen opstelt, agendeert uw initiatief, als dat aan alle voorwaarden voldoet, voor de raadsvergadering. Als het onderwerp daartoe aanleiding geeft, kan de agendacommissie ook besluiten het initiatief eerst te bespreken in de raadscommissie, voor dat het rechtstreeks naar de gemeenteraad gaat.

Voor alle duidelijkheid: het belangrijkste verschil tussen de raadscommissie en de gemeenteraad is, dat de raadscommissie besluiten voorbereidt en de gemeenteraad besluiten neemt.

Mondelinge toelichting

De initiatiefnemer wordt door de griffier uitgenodigd voor de vergadering waarin het initiatief aan de orde komt. Hij/zij mag dan het initiatief mondeling toelichten. 

Als uiteindelijk de gemeenteraad een besluit heeft genomen - het initiatief kan worden gehonoreerd, deels gehonoreerd of afgewezen of er kan worden besloten tot nader onderzoek - dan wordt het besluit kenbaar gemaakt aan de initiatiefnemer en tevens gepubliceerd via de gebruikelijke informatiekanalen van de gemeente. Ten slotte worden ook, voorzover van toepassing, de vervolgstappen tot realisering van het initiatief kenbaar gemaakt.